“Этефон” таркибли препаратини белгиланган меъёрлардан кам сепган ва кечки ғўза майдонларида ишловларни табақалаштириб ўтказиш бўйича тавсия

Ғўза майдонларида “Этефон” таркибли препаратларни қўллашдан асосий мақсад ғўзага “қариш сигнали”ни бериш, ўсимликнинг мавсум давомида тўплаган озуқа моддаларини мавжуд кўсак, чигит ва толага йўналтириш, ҳосилни кузги совуқ ва ёғингарчилик кунларига қолдирмасдан пишириб, кўсакларнинг очилишини тезлаштиришдан иборат.

“Этефон” белгиланган меъёрда ва сифатли сепилганда 5–6 кун ичида унинг таъсири далада яққол кўрина бошлайди. Ғўза баргларида қариш ва қизариш белгилари пайдо бўлади, яшиллик пасаяди, кўсаклар тўлишиб-йириклашади, чигит ва толанинг пишиши жадаллашиб, кўсакларнинг очилиш жараёни тезлашади.

Айрим фермер хўжаликларида “Этефон” белгиланган меъёрдан кам сепилганлиги сабабли унинг таъсири етарли даражада намоён бўлмаган майдонлар мавжуд. Шу сабабли 2-босқич дефолиация тадбирларини барча майдонларда бир хил эмас, балки даланинг ҳолатидан келиб чиқиб табақалаштириб ўтказиш тавсия этилади.

Ушбу майдонларда 2-босқичда сепиладиган тидиазурон + диурон 54% — 100 г/га препарати билан биргаликда 72%ли “Этефон” бўлса камида 1,0 л/га ёки 48% ли “Этефон” бўлса камида 2,0 л/га қўшиб қўллаш зарур.

Бунда Этефон ғўзага “қариш сигнали”ни кучайтиради ва кейинги 4–5 кун давомида ўсимликдаги озуқа моддаларининг кўсакларга йўналишини жадаллаштиради.

Натижада кўсаклар тўлишиб, чигит ва толанинг пишиши тезлашади, кўсак вазни ошади ва очилиш жараёни жадаллашади.

Шунинг учун далада Этефон таъсирини фақат сепилган препарат миқдорига қараб эмас, балки ғўзанинг ташқи кўриниши ва кўсакларнинг ҳолатига қараб баҳолаш муҳим.

Кеч экилган ва такрорий ғўза майдонларида

Кеч экилган ва такрорий (қайта экилган) ғўза майдонларида вегетация ва кўсакларнинг пишиб етилиши асосий майдонларга нисбатан кеч боради.

Сентябрь ойига келиб кунлар қисқаради, тунги ва кундузги ҳаво ҳарорати пасаяди. Ҳарорат пасайиши билан ғўзадаги физиологик ва биокимёвий жараёнлар ҳам секинлашади. Натижада кечки майдонларда кўсакларнинг табиий пишиши ва очилиши учун вақт янада қисқаради.

Шу сабабли ҳаво ҳарорати пасайишини ҳисобга олган ҳолда кечки ва такрор экилган майдонларда “Этефон” меъёри ошириб қўлланади.

Кечки майдонларда асосий мақсад — қолган қисқа иссиқ кунлардан самарали фойдаланиб, ғўзага ўз вақтида “қариш сигнали”ни бериш ва мавжуд кўсакларни совуқ тушишидан олдин пишириб, очилишини тезлаштиришдир.

Ишчи аралашмани тайёрлаш

“Этефон” кам сепилган ва таъсири суст бўлган майдонларда 2-босқич ишлови учун гектарига 300 литр ишчи эритма тайёрлаш мақбул ҳисобланади.

Ишлов сифати учун муҳим шартлар

Препаратни бир жойга кўп, бошқа жойга кам туширишга йўл қўймаслик учун пуркагичлар иш бошланишидан олдин созланиб, ишчи эритманинг далага бир текис сепилиши таъминланиши лозим.

“Этефон” ва дефолиантларнинг самарали ишлаши учун далада етарли намлик бўлиши муҳим. Ишлов даврида тупроқ намлиги 60–70 фоиз атрофида бўлиши мақбул ҳисобланади.

Ишчи эритманинг ҳар бир гектарга белгиланган меъёрда ва бир текис тушиши препаратларнинг самарадорлигида энг муҳим омиллардан бири ҳисобланади.

Иқтисодий самара

1 гектарда 220 минг туп ғўза ва ҳар бир тупда ўртача 9 тадан бўлиқ кўсак бўлса, қарийб 1 млн 980 минг дона кўсак шаклланади.

Бундан ташқари, Этефон қўлланилганда кўсакларнинг 90-95 фоизи бир вақтда, лўппи бўлиб очилади. Фермер далага бор ишчи кучини ёки комбайнни атиги бир марта киритади ва ялпи ҳосилни бирданига йиғиб олади.

Этефон ёрдамида эрта пишган пахта кузги лой, намгарчилик ва совуқларга қолмайди. У мутлақо қуруқ, тоза ва оқ бўлиб, юқори навли (1-сорт) ҳисобланади.

Пахта этефон ҳисобига вақтли ва бир мартада йиғилгани боис, ер тез бўшатилади ва кузги буғдой оптимал агротехник муддатда экилади. Бу кейинги йилги ғалла ҳосилдорлигини 10-15% га оширади.

Энг муҳим: ҳар бир дала ҳолатига қараб табақалаштирилади